دانلود مبانی نظری و پیشینه تحقیق روان شناسی نوجوانی

دانلود مبانی نظری و پیشینه تحقیق روان شناسی نوجوانی
دسته بندی روانشناسی و علوم تربیتی
فرمت فایل docx
حجم فایل 70 کیلو بایت
تعداد صفحات فایل 89

دانلود مبانی نظری و پیشینه تحقیق روان شناسی نوجوانی

فروشنده فایل

کد کاربری 4558

مقدمه

منظور از روان شناسی نوجوانی مطالعه علمی متحولات روانی انسان بین سالهای 12 تا 20 سالگی است . افلاطون شاید اولین فردی باشد كه به ارزش نوجوانان آن طور كه باید وشاید پی برده است و به این مسائل تربیتی و مشكلات آنان توجه نموده است .

او در اغلب كتاب هایی كه به مكالمات سقراط با نوجوانان اختصاص داده است دوران بلوغ به یك نوع “ شراب زدگی روان “ تشبیه كرده است كه در آن احساسات و عواطف به رفتار و اندیشه چیره می گردند .

ارسطو بر عكس افلاطون تغییرات جسمی و جنسی دوران بلوغ را مورد توجه قرار می دهد . (بهرامی، 1371،ص2)

بعد از ارسطو از ژان ژاك روسو می توان نام برد . كتاب امیل او اولین رساله ای است به طور جدی به بررسی رفتار دوران نوجوانی پرداخته است و راههای تربیتی متناسب به رشد را نشان داده است . روسو برای دوران بلوغ اهمیت بسیاری قائل است و آن را بر خلاف گذشتگان كه جزئی از روان شناسی كودك می دانستند “ تولد ثانوی” می نامد.

در سالهای بین 1800 و 1850 كه موضوع تحولات جسمی و جنسی دوران بلوغ مورد توجه خاص پزشكان قرار گرفت روش مطالعه به طور محسوسی تغییر یافت . در این زمان روش بالینی جانشین روش درونگری و عینی گردید .(بهرامی، 1371،ص13)

در سال 1891 برنهایم نتایج تحقیقات خود را در مقاله یی تحت عنوان “ مطالعه در باره نوجوانان ” اهمیت و دقت سرآغاز روان شناسی بلوغ دانست .

در سال 1940 استانلی هال كتاب خود را در مورد نوجوانانی كه نتیجه 22 سال تحقیق و مطالعه او بر روی هزاران نوجوان آمریكایی بود منتشر ساخت . بعد از استانلی هال روانشناسان دیگری از قبیل لانكاستر ، استرن ، اسپرانژه ، ماندوس ، تحقیقات او را در كشورهای دیگر دنبال كردند . با این وصف باید اعتراف كرد كه هنوز مسائل و مخاطب ناشناخته بی شماری در این علم باقی است .

موریس دبس ، در كتاب “ چگونه نوجوانان را مطالعه كنیم ” می نویسد:

در هیچ یك از علوم انسانی ، انسان به اندازه روان شناسی نوجوانی كاغذ سیاه نكرده است و با این وصف در هیچ یك از آنها معلومات انسان تا این حد ناقص نیست .

باید افزود كه علت این امر البته غلط بودن روش مطالعه نیست بلكه متنوع بودن موضوع مطالعه یعنی روحیه نوجوانان است كه طبقه بندی آنها را مشكل و شاید محال می سازد .( بهرامی ،1371 ، ص 13 )

ارسطو ، تغییرات مربوط به بلوغ جنسی ، تاریخ تقریبی آن را در دختران و پسران یونانی ، حدود چهارده سالگی تعیین كرده است . او این تغییرات جسمانی پسران را معلول فعالیت غده های جنسی می دانست و در خصوص تغییرات روانی همزمان باتغییرات جسمانی ، ارسطو معتقد بود می بایست از دختران به علت فعالیت شدید جنسی ، حفاظت و حراست بیشتری شود .

ارسطو معتقد بود صفات و خصوصیاتی كه نوجوانان را از بزرگسالان متمایز می سازد اگر چه همزمان با بلوغ هستند ولی ارتباط مستقیمی به آن ندارد و ناشی از كمبود تجربه در نوجوانان اند تا ساختمان بدین و فیزیولوژیك آنها . تقریبا تا قرن نوزدهم تعریفی بهتر از تعریف ارسطو در مورد نوجوانی دیده نمی شود.

برای اولین بار استانلی هال نوجوانی را به حیطه روان شناسی جدید وارد كرد و نظریه وی یك نظریه تكوینی است . بررسی های انگیزه ای رشد برای شاگردان او به خصوص شاگردان وی از روش های جالبی برای پژوهش استفاده می كردند مانند : پرسشنامه و استفاده از شرح تجربیات شخص.

مكتب فكری دیگر دیدگاهی است كه بلوغ را امری اجتماعی می داند و تمام نمودها و ویژگی ای نوجوانی را مولود شرایط اجتماعی دانسته ، از همین رو بلوغ را واقعیتی اجتماعی بشمار می آورد .(احدی ، محسنی ، 1369 ، ص 12)

به طور خلاصه از مطالب بالا چنین نتیجه گرفته می شود كه در ابتدا تغییرات فیزیولوژیك و جسمانی مورد توجه بوده است و بلوغ را پدیده ای منحصراً فیزیولوژیكی و جسمانی دانستند ، اما به تدریج مسائل روانی و اجتماعی نیز مد نظر قرار گرفته اند .

تعاریف نوجوانی :

نوجوانی واژه وسیعی است كه دوران مهمی از زندگی انسان را شامل می شود و به دو مرحله پیش از بلوغ و بعد از بلوغ جنسی تقسیم می شود . در بین روان شناسان چنین معمول است كه سنین پیش از بلوغ جنسی را مرحله نگرانی های بلوغ و سال های بعد از بلوغ جنسی را مرحله وجد و شور شباب بنامند .(بهرامی، 1371،ص 6)

مدت زمان نگرانی های بلوغ از 12-13 تا 14-16 سالگی (به ترتیب در دختران و پسران ) است و مدت زمان مرحله وجد و شور و شباب از 14-16 سالگی تا 18-20 سالگی می باشد .( بهرامی ، 1371 ، ص 6)

به نظر استانلی هال ، مرحله نوجوانی دوره ای است كه در آن فرد ، دارای جنبه های افراطی و اغراق آمیز در سلوك و رفتار خود می باشد و از مشخصات آن طوفان و فشارهای هیجانی است . ( احمدی ، 1370 ، مقدمه )

پسران و دخترانی كه بین كودكی و بزرگسالی قرار گرفته اند دوره نوجوانی را می گذرانند . در زندگی هر فرد زمانی فرا می رسد كه بدنش از حالت كودكی به بزرگسالی تغییر شكل می یابد . اختلاف آشكار این دگرگونی ها با دوران كودكی از لحاظ وضع ظاهر ، رفتار و حالت های روانی كاملاً محسوس است . با توجه به تفاوت های فردی ممكن نیست برای آغاز و پایان نوجوانی زمانی مشخص را بیان كرد . نوجوانی با رشد بدنی و رشد اجتماعی ارتباط دارد ، زیرا الگوهای رفتاری برای افراد آدمی در خانواده ها و جامعه های مختلف تفاوت دارند .

گروهی از روان شناسان معتقدند كه نوجوانی از هنگام ظهور بلوغ جنسی آغاز می شود و با خاتمه نگرانی ها و ناراحتی های آن به پایان می رسد . گروهی دیگر ، نوجوانی را برزخی میان نیاز و وابستگی به بزرگسالان و بی نیازی و وابستگی به خویشتن تعریف كرده اند . بعضی از روان شناسان ، نوجوانی را از دیدگاه عقلی و هوشی بررسی كرده اند و آن را دروه پیدایش ادراك مفاهیم و افكار انتزاعی دانسته اند . در ایران و بیشتر كشورهای اروپائی و آمریكائی معمولاً نوجوانی از 12-13 سالگی آغاز می گردد و در 18-19 سالگی پایان می پذیرد .(پارسا،1368 ، ص 214)

نوجوانی كه حدود فاصله سنی 12 تا 17 و 18 سالگی است دوره حساسی است و انسان به شكنندگی های متعددی روبروست و دوره ای است كه در آن روابط پدر و مادر با نوجوان آسیب می بیند . تعداد قابل توجهی از افراد هر جامعه در آن دوره پرورشی به سر می برند كه ما آن را دوره نوجوانی می نامیم . البته نسبت مشخص این افراد در جامعه های مختلف با فرهنگ های مختلف فرق می كند . نوجوانی دوره ای است در زندگی هر فرد كه بین خاتمه دوران كودكی و شروع دوران نوجوانی قرار گرفته است . این دوران ممكن است هم طولانی باشد و هم كوتاه طول این دوره بستگی به مناسبات اجتماعی ـ اقتصادی و عوامل فرهنگی در هر جامعه بستگی دارد (كلن مایرز ، استیوارت جونز ، 1984 ، ص 5)

تعریف دیگری نیز از نوجوانی به عنوان یک دوره بحرانی معمول شده که حاصل پژوهشهای «استرن» و سایر روان شناسان آلمانی است . به نظر آنان، نوجوانی زمان کشف ها به عبارت بهتر، اگاهی از ارزش های فرهنگی و معنوی است به دلیل عدم تکامل شخصیتی و شکل نگرفتن نگرش شخص نوجوان نسبت به زندگی، کشمکش ها و تعارض های ناشی از این آگاهی، دوره حالتی منقلب و بحرانی را برای نوجوانان بوجود می آورد (احدی،1369، ص 15).

نوجوانی به طور کلی در یک جمله دوره ای است که نوجوان در آن دوره از وابستگی و هدایت بزرگسال به خود رهبری انتقال می یابد ( لستر،آلیس، کسرو، 1954،ص 4).

بنابراین، شناسایی دوران نوجوانی می تواند زمینه ای برای سبب شناسی بیماری های روانی فراهم کند زرا که در دوران نوجوانی منابع سازگاری و بخصوص اضطراب و فشار روانی افزایش می یابد. افزایش میزان اضطراب در نوجوانان با عامل جنسیت نیز در ارتباط است.

دنیای تازه افكار نوجوانی :

نوجوانی توانائیهای نا شناخته تفكر را آشكار می كند . افكار نو ، دیدگاههای تازه ، افق های جدید و مشغولیت های ذهنی نوجوان تغییر شكل می یابد و پیچیده می شود . افكار او به دنیای خالی راه می یابد و به او اجازه می دهد كه مهارتهای شناختی تازه خودرا در خیال پردازی ها نیز مثل دنیای واقعی بكار ببرد .

معمولاً نوجوانی را بین 18-11 سالگی به حساب می آوردند . مسلماً تغییر شكلهای جنسی یكی از ویژگی هایی است كه كودك را به بزرگسالان ، مرد یا زن تبدیل می كند اما تغییر شكل ها فرایند های ذهنی خود نیر جایی دارد .كودك استدلال پذیر به نوجوان استدلال كننده تبدیل می شود . نوجوان كه هر استدلال كردن را تكمیل می كند و همه چیز را دوباره زیر سوال می بد تحول استدلال نه تنها او را در جهت كشف افكار كلی بلكه در جهت كش روبط منطقی سوق می دهد . كشف اخیر موجب می شود كه او به افكار خود وحدت بدهد . این تغییرات شناختی نشانه عبور از تفكر عینی به تفكر انتزاعی است .

توانائی های كه از استدلال منطقی در نوجوانی بوجود می آید در مورد افراد ؟ نیز كاربرد پیدا می كند . نوجوان به كلمات انتزاعی و با سوالات فلسفی بازی می كند . درباره معانی زندگی، عشق و مرگ می اندیشد و از خوب و بد برای فرد تعاریفی فراهم می آورد . او بتدریج درباره نزدیكان و اجتماع قضاوت می كند و از خیال پردازی درباره رویدادهای آینده و موقعیت های فرضی احساس شعف می كند .( چرا نوجوانان بزهکار می شوند ، همشهری ، شماره 1758)

تحول جدید در تفكر به نوجوان اجازه می دهد كه خود ، دیگران و موقعیت ها را بر اساس دور نمای متفاوت درك كند .

پیاژه ، معتقد بود كه در نوجوانی دشد شناختی فرد و مرحله عملیات سوری می رسد . رسیدن به این مرحله موجب می شود كه نوجون مهارت های شناخته تازه ای نشان دهد.

نوجوان از نظر ادراكی كه از خود دارند تغییرات زیادی پیدا می كند اما هیچ دلیلی نداریم كه فرض كنیم نوجوانی به عنوان مرحله ای از رشد نسبت به دیگر تنشهای زیادی دارد این نتیجه گیری از تحقیق بر روی شش هزار نوجوان در ده كشور بدست آورده است .طبق مطالعه طولی دو هزار و دویست و سیزده نوجوان از نظر نگرش ها ، تغیرات مهم به همراه نمی آورد . آرزوها ، خویشتن پنداری ، عقاید سیاسی ، معمولاً در شانزده سالگی مستقر می شود . نوجوانی كه در آغاز تحصیلات دبیرستانی خود آرزوهای بزرگ و هویت مثبت دارد آنها را دست كم تا پنج سال پس از تحصیلات دبیرستانی حفظ می كنند. ( چرا نوجوانان بزهكار می شوند ، همشهری ، شماره 1758)

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *